Herstel verhoudingen en aanbevelingen gemeenteraad Midden Delfland

Gemeente Midden Delfland

Herstel verhoudingen en aanbevelingen gemeenteraad Midden Delfland

Midden Delfland 22.03.2016 - Op verzoek van de burgemeester en de fractievoorzitters nam Hans Andersson, ervaren in politiek bestuurlijke vraagstukken,

in februari de rol van extern deskundige op zich voor herstel van de goede verhoudingen in de gemeenteraad. Aanleiding hiervoor was het (negatieve) raadsbesluit over de herbenoeming van de burgemeester op 26 januari. Andersson heeft zijn bevindingen, analyse en aanbevelingen inmiddels voorgelegd aan de fractievoorzitters, de burgemeester (1sessie), de gemeenteraad en het college (2sessie). De fractievoorzitters, de burgemeester en de fractie OGP gaven op maandag 21 maart verklaringen af.

Hieronder zijn de bevindingen, analyse en aanbevelingen van Andersson te lezen in de Resumé Andersson 21-03-2016. De verklaringen van de fractievoorzitters, burgemeester en fractie OGP zijn hieronder te lezen.

---------------------------------------------------------

Midden-Delfland

Rapportage voor de fractievoorzitters, burgemeester en gemeenteraad

Hans Andersson Rotterdam, 21 maart 2016

Aanleiding

In de regel wordt een burgemeester op voordracht van de gemeenteraad herbenoemd voor zes jaar. De minister van Binnenlandse Zaken en Koninksrijksrelaties volgt in zijn voordracht aan de Kroon in beginsel de aanbeveling van de gemeenteraad. Hij wijkt slechts af van de aanbeveling op gronden ontleend aan het advies dat de Commissaris van de Koning over de aanbeveling van de gemeenteraad uitbrengt. Wat gebeurt er als in de procedure van herbenoeming blijkt dat de burgemeester niet voldoet en dat de herbenoeming alleen doorgang kan vinden als hij of zij zijn functioneren grondig verbetert. Daarin is voorzien.

Dan worden er in samenspraak met de burgemeester en commissaris afspraken gemaakt over verbetering en ontwikkeling. Die worden dan als voorwaarden aan de herbenoeming verbonden. Als de gemeenteraad gefundeerd van mening is dat een herbenoeming, ook met afspraken over verbetering géén kans van slagen heeft, kan de raad de minister – door tussenkomst van de commissaris – verzoeken de burgemeester NIET voor herbenoeming voor te dragen. Bij de stemming over de herbenoeming van de burgemeester op 26 januari 2016 heeft een meerderheid van de raadsleden tegen herbenoeming gestemd. Hoe kon dit gebeuren, hoe is deze negatieve uitslag van de stemming in de raad ontstaan? Was dat de bedoeling? De negatieve uitslag van de stemming over herbenoeming van de burgemeester heeft uiteindelijk toch geleid tot een positief advies van de Commissaris van de Koning aan de minister van Binnenlandse Zaken en Koninksrijksrelaties.

Dit is geschied via intensieve bemoeienis en ampel politiek beraad van de Commissaris van de Koning met de voltallige gemeenteraad én met de minister. De gebeurtenissen ten aanzien van deze herbenoeming, hebben de onderlinge verhoudingen tussen de verschillende politieke fracties van de coalitie en van de oppositie, alsmede van diverse fractievoorzitters onderling ernstig geschaad. De bevolking heeft zich geroerd en de reacties en acties ter steunbetuiging van de burgemeester waren talrijk, misschien wel massaal te noemen. Het aanzien en het vertrouwen in de politiek en het binnenlands bestuur is geschaad. Naar aanleiding van deze hele gang van zaken heeft de Commissaris van de Koning opgeroepen het functioneren van de gemeenteraad aan een grondige zelfevaluatie te onderwerpen. De burgemeester en alle fractievoorzitters hebben daartoe besloten tot inschakeling van een extern deskundige. Met als doel deze zelfevaluatie en te trachten naar de toekomst de goede verhoudingen in de gemeenteraad van Midden Delfland te herstellen.

Werkwijze

Op 10 februari jl. heeft de Commissaris van de Koning Hans Andersson gepolst voor deze rol. Op 12 februari jl. is hij gestart met individuele gesprekken met de burgemeester, de raadsgriffier, de fractievoorzitters van OGP en PvdA en op 15 februari jl. met de fractievoorzitters van Mijn Partij, VVD en CDA. Al deze gesprekken waren informatief en openhartig. Ten behoeve van de informatieverzameling heeft hij toestemming gekregen om over alle relevante documenten, ook de geheime, van het presidium, de vertrouwenscommissie en de gemeenteraad - in de periode vanaf juni 2012 tot heden - te kunnen beschikken.

Tijdens de eerste ronde van de gesprekken bleek de unanieme medewerking van alle fractievoorzitters met het onderzoek t.b.v. zelfreflectie. Gesprekken zijn gevoerd met alle raadsfracties, de voorzitter van de vertrouwenscommissie, alle wethouders en de Commissaris van de Koning. Op dinsdagavond 8 maart jl. heeft Andersson als waarnemer de vergadering van de raadscommissie bijgewoond. Op 10 maart jl. heeft een eerste mondelinge rapportage plaatsgevonden aan de fractievoorzitters, raadsgriffier en burgemeester. Gevolgd door een mondelinge rapportage voor de voltallige gemeenteraad. De voorliggende schriftelijke rapportage bevat de samenvattende analyse, conclusies en aanbevelingen.

Analyse

Het functioneren van de gemeenteraad van Midden Delfland lijkt op het eerste gezicht, gezien het functioneren van de raadscommissie en het verloop van de gewone agendaonderwerpen, de debatten en de besluitvorming géén aanleiding tot een kritische evaluatie. Wie echter een spade dieper graaft stoot op harde tegenstellingen en een diep geworteld wantrouwen tussen een aantal hoofdrolspelers en raadsfracties. Deze tegenstellingen en dit wantrouwen is terug te voeren op geschiedenissen in de politieke partijvorming in het verleden en de wonden die zijn ontstaan door de vorming van het huidige college van B&W met CDA en OGP.

Het gevolg is dat als er collectief van de raad of de fractievoorzitters bijzondere rollen worden gevraagd heel gemakkelijk politieke schermutselingen ontstaan. De bereidheid om buiten de eigen grenzen en opvattingen gezamenlijk het functioneren aan de orde te stellen en nieuwe wegen in te slaan ontbreekt. Het presidium van de gemeenteraad functioneert voor de technische zaken van de vergaderingen. Fundamentele kwesties over het functioneren van de raad vanuit politiek en moreel leiderschap naar de samenleving, waarin zoveel spanningen leven, vertrouwelijke zaken als bedreigingen of risico’s ten aanzien van minderheden voorkomen, zijn daardoor geen onderwerp van gezamenlijke reflectie.

Het gebrek aan collectief vermogen van de raadsfracties en de fractievoorzitters heeft zich het ernstigst voorgedaan in het hele proces van functioneren van de vertrouwenscommissie. Alles wat er mis kon gaan stapelde zich op in een belabberd proces:

- er was géén sprake van een adequate informatieverzameling

- de gesprekken over het functioneren van de burgemeester met oog op de herbenoeming werden gekenmerkt door onderlinge politieke tegenstellingen en zijn niet professioneel vanuit een collectieve werkgeversverantwoordelijkheid gevoerd.

- de spelregel dat erin het openbaar bestuur wordt overgegaan tot herbenoeming van de burgemeester, tenzij er sprake is van een evident disfunctioneren was géén helder uitgangspunt in de procedure - het ontbreken van duidelijke conclusies en aanbevelingen, vastgelegd in een brief naar de Raad, zoals eerder afgesproken, getuigt van gebrek aan regie en onzorgvuldig handelen in een precair proces als de herbenoemingsprocedure van een burgemeester

- als collectief zijn de fractievoorzitters tekort geschoten in het vervullen van de gezamenlijke werkgeversrol. Conclusies Burgemeester en raad zouden in het presidium nauwer moeten gaan samenwerken en gezamenlijk boven de politieke verhoudingen het vertrouwen in het functioneren van de gemeenteraad en de bedreigingen van het functioneren van de lokale democratie als onderwerpen van beschouwing moeten willen nemen. De individuele lessen over de gang van zaken in de vertrouwenscommissie dient iedere factievoorzitter zich aan te trekken. Voor het opschonen van de verhoudingen dient de vertrouwenscommissie in de toekomst opnieuw te worden samengesteld.

Aanbevelingen

Gaarne geef ik de fractievoorzitters in overweging om de conclusies te onderschrijven en op te volgen. Tevens zou ik een afspraak willen maken met de fractievoorzitters om een gezamenlijke intentieverklaring op te stellen, die voor te leggen aan de gemeenteraad en vervolgens naar buiten toe te brengen naar de bevolking van Midden Delfland. In deze intentieverklaring dient tot uitdrukking te komen dat:

- de fractievoorzitters streven naar herstel van het onderling vertrouwen. Dit om in goede politieke bestuurlijke verhoudingen het goed functioneren van de gemeenteraad te bevorderen.

- welke maatregelen zijn getroffen om de goede verhoudingen in de raad te herstellen. Deze maatregelen betreffen de taakstelling en de werkwijze van het presidium en de samenstelling van de vertrouwenscommissie.

Ten slotte is het goed als de burgemeester niet langer de politieke verantwoordelijkheid behoeft te blijven dragen voor de portefeuille milieu en duurzaamheid. Voor het herstel van het vertrouwen en het goed functioneren van de gemeenteraad is het voor alle betrokkenen gewenst deskundige hulp in te schakelen. 

------------------------------------

VERKLARING VAN DE FRACTIEVOORZITTERS (GEZAMENLIJK);

VERKLARING VAN DE BURGEMEESTER;

VERKLARING VAN DE FRACTIE OGP

Op verzoek van de burgemeester en de fractievoorzitters heeft de heer H. Andersson de rol van extern deskundige op zich genomen voor herstel van de goede verhoudingen in de gemeenteraad. Aanleiding voor het inschakelen van de externe deskundige is het (negatieve) raadsbesluit over de herbenoeming van de burgemeester op 26 januari. WERKZAAMHEDEN De werkzaamheden zijn aangevat na een eerste verkennende ronde van gesprekken met de burgemeester en de fractievoorzitters. In deze gesprekken bleek unanieme bereidheid om een externe deskundige in te schakelen om te streven naar herstel van goede verhoudingen naar de toekomst. Om tot een goede analyse te kunnen komen van de achtergronden en de werkelijke oorzaken van de miscommunicatie en onbedoelde uitslag van de stemming in de gemeenteraad heeft de heer Andersson gesprekken gevoerd met: • Alle politieke fracties in de gemeenteraad;

• De leden van het college van B&W;

• De Voorzitter van de Vertrouwenscommissie;

• De Commissaris van de Koning;

• De fractievoorzitters; • De raadsgriffier; Alle gesprekken zijn op basis van vertrouwelijkheid in een goede en openhartige sfeer verlopen. Op donderdag 10 maart heeft de heer Andersson zijn bevindingen, analyse en aanbevelingen voorgelegd aan de fractievoorzitters en de burgemeester (1e sessie) en vervolgens aan de gemeenteraad en het college (2e sessie).

GEZAMENLIJKE INTENTIE FRACTIEVOORZITTERS

De fractievoorzitters van CDA, OGP, Mijn Partij, VVD en PvdA hebben met instemming kennis genomen van het uitgevoerde onderzoek. Zij zijn van mening dat de heer Andersson op gedegen wijze de ontstane situatie heeft beoordeeld. Zij spreken als gezamenlijke intentie uit om te komen tot een herstel van de onderlinge verhoudingen in de gemeenteraad. Door een aantal maatregelen streven zij ernaar het politieke en morele leiderschap naar de bevolking van Midden Delfland in de toekomst te kunnen waarmaken. De hieronder te noemen maatregelen zijn, volgens de fractievoorzitters, voorwaarden voor dit herstel van de goede verhoudingen:

• Het Presidium (overleg burgemeester met fractievoorzitters over organisatie en werkwijze van de raad/commissies) zal op basis van nader te bepalen nieuwe spelregels en afspraken haar werkzaamheden gaan verrichten. De nieuwe spelregels zullen duidelijkheid verschaffen over rol en taak van het Presidium. Deze nieuw te maken afspraken zijn mede gericht op wederzijds vertrouwen en respect. Dit houdt onder andere in het op basis van vertrouwelijkheid kunnen bespreken van belangrijke maatschappelijke en bestuurlijke onderwerpen, zoals integriteit en bedreigingen vanuit de samenleving. De uitkomst moet zijn het goed en ongehinderd functioneren van de gemeenteraad en het dagelijks bestuur (het college van burgemeester en wethouders) van Midden Delfland.

• De Vertrouwenscommissie krijgt een nieuwe samenstelling in overeenstemming met de modelverordening van het Ministerie van Binnenlandse Zaken. Daarmee wordt beoogd dat de tweejaarlijkse functioneringsgesprekken met de burgemeester vanuit een zuivere en collectieve werkgeversverantwoordelijkheid kunnen gaan verlopen.

• De Burgemeester wordt in de gelegenheid gesteld om zich volledig te wijden aan de hem op basis van de wet toevertrouwde taken en bevoegdheden alsmede zich in te zetten voor de gemeente in regionale en (inter)nationale netwerken.

• De effectuering van de voornoemde maatregelen wordt door deskundige hulp begeleid. Over 6, 12 en eventueel 18 maanden wordt geëvalueerd of er sprake is van voldoende herstel van de goede verhoudingen.

VERKLARING BURGEMEESTER

Burgemeester Arnoud Rodenburg heeft met instemming kennis genomen van de conclusies en aanbevelingen uit het onderzoek van de heer Andersson. Hij spreekt zijn waardering uit voor de gezamenlijke intentie van de fractievoorzitters om door middel van de voorgestelde maatregelen te streven naar herstel van de goede verhoudingen in de gemeenteraad van Midden Delfland. Van zijn kant zal hij er alles aan doen om deze goede verhoudingen te bevorderen.

VERKLARING RAADSFRACTIE OGP

De fractie van OGP onderschrijft de analyse en de aanbevelingen van de heer Andersson en is hem daarvoor zeer erkentelijk. Teneinde ruimte te scheppen voor constructieve oplossingen heeft de fractievoorzitter van OGP, Ivan Trouwborst, in overleg met zijn fractie besloten om zijn fractievoorzittersfunctie neer te leggen. Hij maakt daarmee geen deel meer uit van het presidium en de vertrouwenscommissie. OGP wil daarmee in woord en daad laten zien dat het positief wil bijdragen aan het normaliseren van de verhoudingen binnen de raad. De komende weken zal de OGP-fractie haar nieuwe fractievoorzitter kiezen. Ivan Trouwborst blijft wel raadslid voor OGP.

Graaf en vind! workshop archeologie voor de jeugd Meer info - De passie van Pasen in \'s-Gravenzande Meer info - “Vormgeven aan (eigen) uitvaart”; een informatieavond in de bibliotheek Meer info - Samenwerken voor nieuw schoolplein Meer info - Zieke essen als basis voor historische huizen in Broekpolder Meer info - 59ste editie van de Maassluise Muziekweek Meer info - Aaf Brandt Corstius te gast in Bibliotheek Monster Meer info - Ontmoet medepatiënten met prostaatkanker in HMC Antoniushove Meer info - College beantwoordt vragen CDA over de windturbines op de landtong Rozenburg Meer info - Column; Verbazend! Meer info - Jubileumjaar voor Helen Dowling Instituut Meer info - Westlands Open Podium 18 februari met Opera Meer info - Restaurant Unicum Strandweg gaat dicht Meer info - Westlandse politici in Roze Raadsdebat Meer info - Bingomiddag bij Fun en Fit op 20 februari Meer info - Nico van Ruiten nieuwe Programmaregisseur Energieakkoord Greenport West-Holland Meer info - Hoe gastvrij zijn de bewoners van Wateringen? Meer info - Wil jij vrijwillig iets voor een ander doen tijdens NLdoet? Meer info - Verhalen rond de tafel; de bibliotheek leest voor in verschillende tehuizen Meer info - Boekbespreking over borstkanker bij inloophuis Carma Meer info - Hulp bij invullen belastingaangifte 2017 Meer info - Gezonde bustour met landelijke politici Meer info - Race mee met Nora en Dean: stichting Happy Friends Meer info - Zeefdrukken Moerman in Museum Maassluis Meer info - Valentijnsontbijt MVO Westland: \'Statushouders: lust of last voor de arbeidsmarkt?\' Meer info